z powieścią węgierską

Kertesz I. „Los utracony”   Choć wcześniej niż Los utracony powstało wiele ważnych literackich świadectw z obozów zagłady, powieść Kertésza na ich tle jest dziełem wyjątkowym. Koszmar obozu przedstawił bowiem autor z autobiograficznej perspektywy ufnego chłopca, przyjmującego grozę obozowego życia z podobną prostotą, z jaką powieść jest napisana. Właśnie dzięki powściągliwości książka ta jest tak wiarygodna i przejmująca, że krytycy uważają ją za arcydzieło literatury światowej. Kertesz (pochodzący z budapeszteńskiej rodziny żydowskiej) był więźniem Oświęcimia (1944) i Buchenwaldu (skąd oswobodzono go w 1945). Swoje obozowe doświadczenia przedstawił w "Losie utraconym". W przyszłym roku zostaną wydane jeszcze dwie jego książki - "Fiasko" i "Kadysz dla nienarodzonego dziecka", które, wspólnie z "Losem utraconym", stanowią "trylogię ludzi bez losu". Kertesz powiedział kiedyś: "Gdy myślę o nowej powieści zawsze myślę o Oświęcimiu".

Kertesz I. „Likwidacja”   Bohaterem książki jest urodzony w Aushwitz tłumacz i pisarz B., którego losy poznajemy u progu lat 90., już po jego samobójczej śmierci.

Esterhazy P. „Nanizane na sznurek”   Mikroopowiadania z tomu "Nanizane na sznurek" to jeden z pierwszych tekstów nurtu tzw. węgierskiej prozy. Wydana na Węgrzech w 1976 roku debiutancka książka młodego matematyka, obecnie jednego z najwybitniejszych europejskich pisarzy, do dziś nie straciła na aktualności i świeżości, a przez wiele lat była jednym z niewielu literackich przekazów dotyczących niechlubnej przeszłości węgierskich wysiedleń. Ten wyrafinowany artystycznie, pełen fantazji opis rzeczywistości widzianej przez pryzmat wspomnień z dzieciństwa należy do najbardziej frapujących dokonań Petera Esterhazego.

Krasznahorkai L. "Melancholia sprzeciwu"   Do małego węgierskiego miasteczka przybywa trupa cyrkowa, zakłócając wygodną, pozbawioną niespodzianek egzystencję jego mieszkańców. Dzięki cyrkowcom miejscowi mają szansę obejrzeć największego na świecie (wypchanego) wieloryba oraz wiele innych osobliwości. Ta zbieranina dziwolągów wzbudzi ich ciekawość, przyprawi o lęk, a w rezultacie doprowadzi do paranoi. Zagubieni, za wszelką cenę zapragną odzyskać ład i porządek. Napisana w 1989 roku na poły surrealistyczna powieść Krasznahorkaia przedstawia bliżej nieokreślone miasteczko poza czasem - mimo widocznych odniesień do okupacji radzieckiej historia zachowuje swój uniwersalny, alegoryczny wymiar. Melancholia sprzeciwu to przede wszystkim fascynująca i niezwykle aktualna opowieść o manipulacji, lojalności oraz zbiorowej histerii.

Esterhazy P. „Harmonia caelestis”   Harmonia Caelestis to najbardziej znana powieść Petera Esterhazyego, laureata wielu europejskich nagród literackich, między innymi Nagrody Pokojowej Niemieckich Księgarzy.Pierwsza część powieści to zbiór anegdot, wypisków, obrazków z różnych epok, cytatów i parafraz ułożonych w intrygującą mozaikę refleksji i przypowieści.W drugiej częsci autor opowiada o historii swojej najblizszej rodziny, o życiu arystokracji węgierskiej w czasach komunizmu: o utracie majątku, wysiedleniu z Budapesztu na prowincję, biedzie, trudnościach w znalezieniu pracy, donosach, o próbie zachowania godności i stylu.